Kok
Kok is een beroepsnaam voor iemand die kookte, bijvoorbeeld als beroepskok in een groot huishouden, klooster of herberg.
Koks wonen door heel Nederland, maar het vaakst in Noord-Holland. Daarmee staat Kok op plek 26 van de Nederlandse achternamen, goed voor 0,1% van alle naamdragers in de gegevens.
De spreiding van Kok over Nederland
Beweeg over de kaart voor de aantallen per provincie.
Wat zegt AI over de naam Kok?
Gemeenten met de meeste Koks
| # | Gemeente | Provincie | Naamdragers | Aandeel |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Amsterdam | Noord-Holland | 809 | 4,0% |
| 2 | Rotterdam | Zuid-Holland | 480 | 2,4% |
| 3 | 's-Gravenhage | Zuid-Holland | 415 | 2,0% |
| 4 | Amersfoort | Utrecht | 411 | 2,0% |
| 5 | Utrecht | Utrecht | 362 | 1,8% |
| 6 | Zaanstad | Noord-Holland | 313 | 1,5% |
| 7 | Zwolle | Overijssel | 279 | 1,4% |
| 8 | Stede Broec | Noord-Holland | 258 | 1,3% |
| 9 | Haarlem | Noord-Holland | 251 | 1,2% |
| 10 | Apeldoorn | Gelderland | 250 | 1,2% |
| 11 | Almere | Flevoland | 243 | 1,2% |
| 12 | Soest | Utrecht | 228 | 1,1% |
* Geschat aantal. Woont een naam in een gemeente minder dan vijf keer, dan is alleen een bandbreedte bekend; die aantallen zijn evenredig verdeeld over wat er van het totaal overblijft. Meer over de gegevens.
Wat valt op aan de achternaam Kok?
- In Noord-Holland komt Kok 1,6 keer zo vaak voor als je op grond van het aantal inwoners zou verwachten.
- De naam is breed verspreid: er wonen naamdragers in alle twaalf provincies, en geen enkele provincie heeft meer dan een kwart van hen.
- Ze zijn verspreid over 432 gemeenten; de meeste wonen in Amsterdam.
- Er is nog één andere schrijfwijze van deze naam, die apart wordt geteld.
Andere schrijfwijzen
Dezelfde naam, geschreven met andere accenttekens. Deze worden apart geteld.
Net iets vaker of minder vaak voorkomend
Achternamen vlak boven en onder Kok in de landelijke rangorde.
| #24 | De Graaf | 21.123 |
| #25 | Van der Meer | 20.610 |
| #26 | Kok | 20.325 |
| #27 | Van der Linden | 20.221 |
| #28 | Jacobs | 20.148 |
Wat betekent de achternaam Kok en waar komt hij vandaan?
De achternaam Kok is een beroepsnaam en verwijst rechtstreeks naar het beroep van kok: iemand die professioneel eten bereidde. In de middeleeuwen en vroegmoderne tijd was koken als beroep, in tegenstelling tot het dagelijks koken in een gewoon huishouden, vooral voorbehouden aan grotere instellingen zoals kloosters, kastelen, herbergen, gilden en de huishoudens van welgestelde families. Een kok in loondienst was daarmee een herkenbare en aparte figuur binnen de gemeenschap, in tegenstelling tot de vele vrouwen en mannen die dagelijks voor het eigen gezin kookten zonder daarvoor als 'kok' te worden aangeduid.
Kok behoort tot de grote groep beroepsnamen, achternamen die zijn ontstaan uit het vak dat de eerste naamdrager uitoefende. In een tijd zonder vaste familienamen was het gebruikelijk om iemand aan te duiden met zijn beroep om verwarring met naamgenoten te voorkomen; 'Willem de kok' onderscheidde deze Willem bijvoorbeeld van 'Willem de bakker' in hetzelfde dorp. Na verloop van generaties verstarde deze beroepsaanduiding tot een erfelijke achternaam, ook als latere nakomelingen zelf geen kok meer waren.
Het woord 'kok' zelf is al eeuwenoud en gaat terug op het Latijnse coquus, dat via het Nederlands en verwante talen zijn weg vond naar tal van Europese talen; ook het Engelse 'cook' en het Duitse 'Koch' delen deze herkomst. Doordat het woord al zo lang en zo breed in gebruik was, kon het zich makkelijk ontwikkelen tot een achternaam in meerdere, onafhankelijke families tegelijk. Net als bij veel andere beroepsnamen gold ook voor koks soms een vorm van organisatie in gilden, waarin regels golden over opleiding en de kwaliteit van het geleverde werk, al was dit minder wijdverbreid dan bijvoorbeeld bij bakkers of brouwers, omdat koken meestal in dienst van één specifieke opdrachtgever plaatsvond in plaats van als zelfstandige ambachtsonderneming.
Van Kok bestaan enkele varianten in spelling. Kock, met een -c toegevoegd, komt voor als oudere of alternatieve schrijfwijze, evenals de samengestelde vorm Kockx in Vlaanderen. Ook Koch, met de Duitse spelling, duikt soms op bij families met wortels over de grens. Deze kleine verschillen ontstonden doordat namen eeuwenlang mondeling werden doorgegeven en pas laat definitief op papier werden vastgelegd.
De officiële vastlegging van Kok als vaste, erfelijke achternaam gebeurde grotendeels tijdens de Napoleontische naamgeving van 1811-1812, toen alle inwoners van Nederland voor het eerst wettelijk verplicht werden zich bij de burgerlijke stand te laten inschrijven met een blijvende achternaam. Voor families die al generaties bekendstonden als 'de kok', bevestigde dit een beroepsaanduiding die in de praktijk vaak al veel ouder was.
Met 20.325 naamdragers is Kok een van de talrijkere, kortere Nederlandse achternamen. De beknoptheid van de naam — één lettergreep, zonder tussenvoegsel — past bij hoe direct en functioneel dit soort vroege beroepsnamen vaak was: kort, herkenbaar en meteen duidelijk over wat iemand voor de kost deed.
Veelgestelde vragen over Kok
Wat betekent de achternaam Kok?
Kok verwijst naar het beroep van kok, iemand die professioneel eten bereidde, bijvoorbeeld in een klooster, kasteel of herberg.
Wat voor soort achternaam is Kok?
Kok is een beroepsnaam, ontstaan uit het vak dat de eerste naamdrager uitoefende.
Hoeveel mensen heten Kok in Nederland?
De achternaam Kok wordt door 20.325 mensen in Nederland gedragen.
Wat zijn veelvoorkomende schrijfwijzen of varianten van Kok?
Bekende varianten zijn Kock, Kockx en het Duitse Koch.
Sinds wanneer is Kok een vaste, wettelijke achternaam?
Sinds de Napoleontische naamgeving van 1811-1812, al bestond het beroep en de bijbehorende naam al veel eerder.
Kok in onze stories
Alle stories →De achternaam Kok komt voor in deze 4 stories.
Achternamen
Kortste en langste achternamen
Kortste en langste achternamen laten zien hoe verschillend Nederlandse achternamen zijn, van twee letters tot namen van 49 tekens. De kortste namen met de meeste dragers zijn Hu en Li, met 1.809 en 1.445 naamdragers.
Achternamen
Achternamen die verwijzen naar beroepen
Achternamen die verwijzen naar beroepen gaan terug op het werk dat een voorvader deed, zoals smid, molenaar of brouwer. Een aantal van die namen staat zelfs in de top tien van Nederland. Hieronder lees je welke beroepen erachter schuilen en waar de namen vooral voorkomen.
Achternamen
Meest voorkomende achternamen per beginletter
De meest voorkomende achternamen per beginletter zijn per letter van het alfabet de drie namen met de meeste naamdragers in onze gegevens. Zo zie je in een oogopslag welke namen bij de A, de B of de Z het vaakst voorkomen. Tussenvoegsels tellen daarbij mee: een naam die met 'van' begint, staat bij de V, en een naam met 'de' bij de D.
Achternamen
Meest voorkomende achternamen van Nederland
De meest voorkomende achternamen van Nederland zijn De Jong, Jansen en De Vries. De Jong heeft 83.937 naamdragers en staat daarmee op de eerste plaats. In de tabel hieronder zie je de top 20 met het aantal naamdragers en de provincie waar elke naam het vaakst voorkomt.
Bekende personen met de achternaam Kok
| Bekend van | Voornaam | Achternaam | Geboortedatum | Overlijdingsdatum |
|---|---|---|---|---|
| Wim | Kok | 29 september 1938 | 20 oktober 2018 | |
| Femke | Kok | 5 oktober 2000 | — | |
| Ada | Kok | 6 juni 1947 | — | |
| Emma | Kok | 12 maart 2008 | — | |
| Jan | Kok | 9 juli 1889 | 2 december 1958 | |
| Mimi | Kok | 25 januari 1934 | 19 april 2014 | |
| Marja | Kok | 29 juni 1944 | — | |
| Rhodé | Kok | 31 oktober 2004 | — |
-
Wim Kok (1938–2018)Nederlands politicus en vakbondsbestuurder, minister-president van Nederland van 1994 tot 2002
Geboren in Bergambacht — gemeente Krimpenerwaard, Zuid-Holland, Nederland
Foto: Rijksoverheid.nl
-
Femke Kok (geboren 2000)
Nederlandse sprintschaatsster; won goud op de 500 meter op de Olympische Winterspelen van 2026
Geboren in Nij Beets — gemeente Opsterland, Fryslân, Nederland
-
Ada Kok (geboren 1947)Nederlandse oud-zwemster, olympisch kampioene en in de jaren zestig wereldtop op de vlinderslag
Geboren in Amsterdam — Noord-Holland, Nederland
Foto: Ben van Meerendonk
-
Emma Kok (geboren 2008)Nederlandse zangeres, won in 2021 The Voice Kids en werd viraal met het lied Voilà na een optreden bij André Rieu
Geboren in Maastricht — Limburg, Nederland
Foto: Rotterdams Ballonnenbedrijf
-
Jan Kok (1889–1958)
Nederlands voetballer, levensjaren 1889 tot 1958
Geboren in Surabaya — Indonesië
-
Mimi Kok (1934–2014)Nederlands actrice, geboren in 1934 en overleden in 2014
Geboren in Amsterdam — Noord-Holland, Nederland
Foto: Rob Croes for Anefo
-
Marja Kok (geboren 1944)Nederlands actrice, schrijfster en regisseuse, Gouden Kalf voor haar rol in Het teken van het beest
Geboren in Rotterdam — Zuid-Holland, Nederland
-
Rhodé Kok (geboren 2004)
Nederlandse youtuber en tiktokker, geboren in 2004
Geboren in Nieuwerkerk aan den IJssel — gemeente Zuidplas, Zuid-Holland, Nederland
Kok in de toplijsten
Alle toplijsten →Namen die erop lijken
Populairste achternamen
Bekijk de top 100 →Meer lezen over de achternaam Kok? De achternaam Kok op Wikipedia