Teixeira de Mattos

Herkomst van de naam

Het geslacht is van oorsprong Portugees-Joods. Een van de oudste vermelde voorvaders, Francisco Teixeira de Sampayo, wordt genoemd in het inquisitieproces van een kleindochter die in 1526 werd geboren en die als inwoner van Tomar in Portugal wordt vermeld. De naam komt ook voor in de spelling Texeira.

Diego Teixeira werd in Lissabon geboren in 1581, als zoon van een Spaanse edelman. Hij vestigde zich eerst in Brazilië en rond 1613 in Antwerpen, als converso of Maraan. Zijn schoonmoeder Anna de Milan werd eveneens van afvalligheid beschuldigd.

Geschiedenis van het geslacht

In 1622 werd Diego Teixeira benoemd tot Portugees consul. Hij hertrouwde met Sara d'Andrade, nadat zijn eerste vrouw was overleden. Vanaf juli 1646 woonde hij in Hamburg, tegenover de Sint-Michielskerk. Vanaf 1647 noemde hij zich Abraham, nadat hij in Wenen was teruggekeerd tot het joodse geloof en zijn beide zonen zich hadden laten besnijden.

In Wenen liep een proces tegen hem als afvallige, maar in 1654 werd hij voorlopig vrijgesproken. Hij stond bekend als handelaar in luxe goederen en juwelen, en als geldwisselaar op de beurs. Hij was immens rijk. Vanaf 1655 en formeel vanaf 1661 droeg Christina I van Zweden haar geldzaken aan hem over. Zij woonde in 1661 een jaar lang bij de familie en logeerde in 1667 en 1668 opnieuw bij de Teixeira's, om een oplossing voor haar schulden te zoeken.

Bij zijn begrafenis in januari 1666 braken in Hamburg antisemitische rellen uit. Diego had zijn zaken overgedragen aan zijn zoon Manuel, die in 1671 in Hamburg trouwde. Manuel kreeg zeker twee zonen, Jacob en Isaack. In 1692 kreeg Manuel een aanbod om resident van Denemarken te worden, en zeven jaar later nam hij die functie aan.

Isaack trouwde in 1692 in Amsterdam en hertrouwde in 1700. In 1699 werd hij als parnas benoemd. Jacob verhuisde naar Londen, waar Abraham, Joseph en Sipora werden geboren. De oudste zoon van Joseph, Jacob, werd in 1724 in Amsterdam geboren.

In de negentiende eeuw vestigde een tak van de familie zich in Nederland, en daar begon zij een bankiershuis. Samuël Teixeira de Mattos (1791-1865), getrouwd met Lea Mendes (1809-1849), is de stamvader van alle adellijke leden van het geslacht. De bank, gevestigd aan de Keizersgracht 746, ging in 1966 failliet.

Adellijke titel en stand

In 1817 werden verschillende leden van het geslacht verheven in de Nederlandse adel. Ook in 1888 en 1892 werden leden verheven. Zij verkregen daarmee het predicaat jonkheer en jonkvrouw. Het geslacht voert geen titel. Het adellijke geslacht bestaat nog.

Niet-geadelde leden van het geslacht bestonden eveneens. Onder hen waren Alexander Teixeira de Mattos (1865-1921), journalist en vertaler, Henri Teixeira de Mattos (1856-1908), beeldhouwer, en Joseph Teixeira de Mattos (1892-1971), kunstschilder.

Bekende familieleden

Samuël Teixeira de Mattos (1791-1865) was ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw. Jhr. Joseph Henrij Teixeira de Mattos (1828-1898) was consul-generaal. Jhr. Abraham Louis Teixeira de Mattos (1839-1908) was bankier.

Jhr. ir. Louis Frederik Teixeira de Mattos (1872-1945) was medeoprichter van de Christelijk-Historische Unie. Hij was lid van de gemeenteraad van Apeldoorn van 1913 tot 1923 en wethouder van 1917 tot 1923, en publicist. Jhr. dr. Stefan Victor Joseph Marie Teixeira de Mattos (1861-1922) was consul en raadsheer van de Hoge Raad te Rome.

Jhr. mr. David François Teixeira de Mattos (1866-1948) trouwde met zijn volle nicht jkvr. Carolina Anna Teixeira de Mattos (1868-1940), kunstschilderes. Jhr. mr. dr. Pedro Désiré Edouard Teixeira de Mattos (1898-1978) was ambassadeur. Jhr. mr. Albert Frans Eduard Teixeira de Mattos (1934-2014) trouwde in 1964 met jkvr. Reina Dorette de Blocq van Scheltinga, die hofdame van koningin Beatrix was.

Jkvr. Marie-Louise Johanna Daisy Teixeira de Mattos (1899-1984) was grootmeesteres van koningin Juliana van 1957 tot 1970. Jhr. Edwin Louis Teixeira de Mattos (1898-1976) was referendaris bij de Rijksvoorlichtingsdienst en Olympisch sporter.

De naam Teixeira de Mattos vandaag

In Nederland dragen 11 mensen de naam Teixeira de Mattos. De achternaam staat op de 83.330e plaats in de rangorde van Nederlandse achternamen en komt het vaakst voor in Zuid-Holland. Het adellijk geslacht bestaat nog.